[:nl]Knikkerbaan maken[:en]How to make a Marble Run[:]

[:nl]Hieronder geef ik (Jelle Bakker) tips hoe je een goede knikkerbaan kan maken:

  • Zoek ruimte: Je slaapkamer, zolder, hobbykamer, schuur, tuin, enzovoorts. Zoek een plek dat groot genoeg is om je knikkerbaan te bouwen. Let op met jouw omgeving: Vermijd drukke plekken zodat je rustig kan bouwen. Bouw de baan bijvoorbeeld niet midden in de huiskamer of de keuken maar zoek een plek (bijvoorbeeld op een tafel) op je slaapkamer, zolder, schuur of in de tuin. Let vooral op dat kleine kinderen niet de baan kunnen beschadigen of knikkers en kleine onderdelen kan inslikken!
  • Zoek materiaal: Buizen, dakgoten, wc rolletjes, kartonnen buizen, stofzuigerslangen, je oude racebaan, k’nex, lego, gordijnrails, fietsbellen, een dikke tuinslang, deurbellen, lampenkappen, oude muziekinstrumenten, treinrails van een modeltrein, bakstenen, verder te veel om op te noemen. Haast op alles kan je wel een knikker overheen of doorheen laten rollen. Gebruik liever geen glas of aardewerk, dit gaat snel kapot als de knikkers er keer op keer tegenaan botsen tenzij dit op een voorzichtige manier gaat. Materiaal is vaak te vinden in: Kringloopwinkels, bouwcontainers, op zolder, in de schuur, speelgoedwinkels en meer, ga eens op zoek in jouw buurt en vraag vrienden of kennissen voor materiaal. Pas op met uitstekende spijkers, schroeven of andere scherpe voorwerpen die in planken in bouwcontainers kunnen zitten!
  • Bouw je knikkerbaan: Bouw van beneden naar boven, dit werkt makkelijker. Zorg dat de baan steil genoeg loopt dat een knikker goed overheen rolt. Maak de baan niet hoger dan jezelf zodat je er altijd bij de start kan komen, wil je toch een hogere baan, vraag je ouders hoe je erbij moet komen. Voor de kinderen: Ga nooit op een stoel of tafel staan om erbij te komen, wel kun je een keukentrap op werktrap gebruiken, vraag wel je ouders of dit mag.
  • Maak een lift (optioneel): Als je slim bent kan je een lift bouwen die de knikkers weer omhoog takelt, je kan hiervoor het beste k’nex of technisch lego gebruiken met een motortje. Er bestaan ook knikkerbaan bouwdozen met een liftsysteem, soms vind je ze op marktplaats, type “knikkerbaan” in het zoekvak rechtsboven.
  • Test jouw baan: Test de baan af en toe om te kijken of het werkt.
  • Je kunt ook stunts inbouwen zoals molentjes, wipwapjes, loopings, enz.

Als een knikker blijft steken:

  • Verhoog de steunen onder de baan.
  • Maak de baan breder wanneer een knikker klem zit tussen de baanstukken en maak spleten en kieren dicht.
  • Zorg ervoor dat de baanstukken goed aansluiten.
  • Maak de baan steviger, plaats meer steunen wanneer de baan slap is.
  • Controleer of er geen viezigheid of stof op de baan zit (met name als je materiaal vanuit de zolder of schuur gebruikt, daar wilt nog wel eens stof of een spin op zitten.)

Als een knikker van de baan valt:

  • Maak vangrails of tunnels (met karton en plakband) op de plek waar de knikkers eraf vallen, met name in scherpe bochten.
  • Werk eventuele naden tussen de baanstukken die de knikker kunnen lanceren af.
  • Laat de knikkers langzamer rollen door hindernissen te maken.

Hints:

  • Voor de kinderen: Vraag je ouders of vrienden als je hulp nodig hebt, bijvoorbeeld gebruik van elektrische apparaten of scherp gereedschap.
  • Bouw hindernissen waar de knikkers snel gaan, het duurt dan langer voordat de knikkers beneden komen.
  • Zorg dat je goed bij de hele baan kan komen wanneer er iets niet goed gaat, bouw de baan op de vloer, een tafel of stellingkast.
  • Als je een blacklight gebruikt, gebruik “glow in the dark” sterren en figuren voor een futuristisch effect.

Stappenplannen:
Klik op onderstaande links voor een printvriendelijke pagina.

[:en]Here some general tips to make a good working Marble Run:

  • Search room: Your bedroom, attic, hobby room, shed, garden, etc. Search a place that’s big enough to build an track. Do not build tracks in crowded places as middle of living room or kitchen. For smaller projects, you only need a table to work.
  • Search material: Tubes, roof gutters, vacuum cleaner hoses, racetrack toys, k’nex, curtain rails, bicycle bells, door bells, gongs, chimes, lamp caps, funnels, music instruments, paper, cardboard, bricks and lots of more. Be aware of using glass or porcelain; it can break after a marble bumps on it. When working with paper or cardboard, you only need some scissors and glue or sticky tape to build a track, when working with other materials such as wood or metals, you need some good tools to build a stabile track.
  • Build your track: Begin at bottom, then build up to top, this works easier. Be sure that your track is steep enough to keep the marble rolling without get stuck.
  • Test your track: Put a marble several times on the track while constructing to test it.

When a marble get stuck:

  • Adjust the track supports.
  • Make the track wider when a marble jams between the edges of the track and fix chinks between the track parts.
  • Look for small spaces between the track parts, fix it with sticky tape or push it to close.
  • Make the track stronger, support weak track parts.
  • Check the track for dirt or dust and clean it.

When a marble falls off track:

  • Build fences along the track curves where the marbles gets off track.
  • Look for small obstructions on track parts, they can launch the marble. Fix it with sticky tape or push the track parts to close the space.
  • Slow the marbles down with obstacles.
  • Take your time to build a good working marble run, you need time and a good technical sense. Most marble run construction toys contains a building manual, read it mindful before you begin.

[:]